انگل های روده و راه های درمان و جلوگیری از انگل دستگاه گوراشی

روده و دستگاه گوراشی برخی از افراد در اثر برخی از بیماری ها انگل واردشان می شود نشانه های انگلی شدن دستگاه گوراش زیاد می باشد ولی یکی از مهمترین نشانه ها لاغری مزمن می باشد تشنگی و بی آبی بدن هم یکی از نشانه های انگل در روده است در ادامه تصاویر و جزئیات بیشتر انگل های روده و راه های درمان و جلوگیری از انگل دستگاه گوراشی را در مجله خبری دانستن خواهید دید با ما همراه باشید.

به گزارش مجله خبری دانستن : آنـــچـــه که در این مقـــاله به آن می پردازیـــم «انـــگل های گوارشـــی» از دیدگاه طبـــّ قدیــم هسـتـند؛ در واقع منـظور ما از انــگل، کرم های گوارشـی قابل مشـــاهده(مثل کرم کدو، آســکــاریـــس، کرمـــک و …) بوده سایــر بیمـاری های انگلـی دستـگــاه گوارش که ناشــی از عوامل میکروسکوپی هستــنــد(مثل ژیـاردیا، آمیــب، شیـــگلـا و …) موضوع بحـــث ما نیستنــد. در طبـــّ قدیم، معـــمولاً مشکـــلات ناشی از انگـــل های میـــکـروسکوپی در حیـــطه درمان انواع اسهــال ها و مانــند آن مورد بحـــث قرار می گیرنــد.

چرا ایـــن روزهــا مردم بیـــشــتر دچار بیمـــاری های انــگلی می شوند؟

دلـــیـــل ایــن امر واضح اسـت، به همـان دلـــیل که ما در ایـــن دوره و زمانه بیـــشــتــر سرما می خوریم بیشتـر هم دچار انــگــل های گوارشـی می شویم. در واقـــع سیستم ایمنــی و ارتش دفاعی بدن ما نســـبـــت به نســل های قبـــلـــی ضعــیف تر شده اســـت و به همــین دلیل، همـان طور که توان مقـــابـلـــه با ویروس ها را ندارد و مکــرّـــرا سرمـــا می خورد، توان کشــتـن انـــگل ها را نیـــز ندارد و به همـــیـن جهت شاهـــد آن هســـتـیم که ایـن روزهـــا – و علــیـــرغـم ارتـقای ظاهـری سطح بهداشـت – شیوع انـگــل های گوارشـــی بسیار زیاد شده اســت به نحوی که دیـــگـــر نمـی توان آن را یک بیماری دانســت که در کودکـــان شایع تر اسـت؛ بلکـه بســـیاری از ما بزرگتـــرها نیز – چه بدانیــم و چه ندانـیم – دچـــار ایـــن مشکل هســـتیم.

نکتــه جالب ایـن جاســت که اطـــبـّـــای قدیم – مثـلـــاً جنـاب ابن سیــنا در کتــاب قانون – اعتقــاد دارنـد که اصــلی تریــن دلـــیل وجود کرم های گوارشـــی، افـزایــش بلـغم در معده و روده هاست. دقـّت در خوراکـی های مصرفی مردم ایـن دوره و زمانـــه نشـان می دهد که مصرف غذاهـای سرد و رطوبتـی(یعـنـی همان غذاهــای بلــغم زا) بســیار گســـتـــرش یافــته است(مثل گوشت های سفید، انواع لبنـــیات، برنـج، افراط در مصــرف میوه ها و سالـادهـا و …) و این افزایش مصـــرف غذاهای بلغـمــی، هم بنــابر نظـــر طبـــّ قدیـــم و هم بنــابر عقـیده طبـّ جدیـــد(چون مصــرف زیاد غذاهــای بلـــغم زا باعث کاهش توان سیـستـــم ایمـــنــی بدن اسـت) می توانـــد باعــث گسترش انـگل های گوارشــی شود.

علـــایـــم و نشانـه هایـــی که می تواننـد دلالت بر وجود انـــگل های گوارشــی کننـد:

– آبــریـزش از دهــان به ویژه به هنــگـام خواب.

– لب های بیمــار در شب ها، تر و رطوبتی و در روزهـــا خشک اســت؛ به نحوی که بیـــمار ممکن است با زبان خود لب هایش را به تنـــاوب تر کنـــد.

– اخـــتـــلـالــات عصـبی از جمله پرخـــاشــگــری و عصـــبـــانـیت یا حالـــات شبیـــه به افسـردگــی.

– سایش دنـدان ها بر روی هم(دندان قروچّــه)، به ویژه در هنـگــام خواب.

– خمـــیــازه کشـیدن، حرف زدن و یا فریـــاد کشیــدن در خواب.

– اگـر بیـمـــار را از خواب بیـدار کنـــیـد آزرده خاطر می شود(در حدّ غیــر معـمول).

– حالـــت تهوّع به ویژه به هنـگـــام غذاخوردن.

– بعــضــی بیمـــاران اشـتـــهای بسـیـار کمـــی دارنـد و بعـضـــی به عکس پرخور می شوند. دســـتـــه دوّم معـمولا گرسنـگی زودرس و مکرّر دارنـد.

– لاغری بدون دلیــل حتــّی علـیرغـــم پرخوری ظاهـــری.

– تشـــنـــگی و عطش بدون دلــیــل.

– دردهـــای شکــمـی.

– وجود عرق سرد و بدبو.

– سیــاهـی متـــغیّر و کم و زیاد شونده دور چشـم.

– خارش مقعد: ایــن علامت معـمولاً ویژه کرم های مقعـدی ریز(اکــسیور) است. حرکت و تخمگذاری کرم اکســیور مادّه در اطراف خروجی مقعـد، باعـث خارش می شود. نکـتـه مهـم در مورد ایـن علامــت آن اســت که بزرگسالـــانـی که دچــار اکـســـیور هستـــنــد به علـّـــت کاهش حسّــاسیـت گیـــرنده های مقــعدی معـــمولاً خارش را احــسـاس نمـی کنــند. بنـابـرایــن نبود خارش دلـــیل بر عدم ابتــلا به این نوع انـــگل نیـــســـت.

– گاهــی به دلـیـل تغـــذیه انــگـل از مواد غذایـــی موجود در روده، بیمـــار مبتـلـــا به کم خونی می شود.

– به همـــان دلـــیـــل فوق، ممکــن است بیـمـاری که دچار انگـــل های گوارشـــی اســت، مشـکلــاتــی مانـــنـــد ضعف و خســـتـگی و کمـــبود انــرژی را نیز تجـربـه کند.

– علــامــت هایــی مثـل اسـهــال غیرقابل توجیه و مزمـن و یا دفـــع سریـــع موادّ غذایـــی از دستگاه گوارش بعـــد از تغذیـه هم می توانند ناشـی از وجود انـــگـــل های گوارشــی باشــند.

تذکـّر مهم: ایــن نشـــانــه ها تنـها راهنـماهایی برای هدایت پزشک به تشخیص صحـــیح هستند و نه نبودن آنها، ابـــتـلا به انــگــل را به طور کامــل منـــتفـی می کنـد و نه حضور آنها لزوما به معـنـــای ابتـلـا به انــگل گوارشـــی اسـت. بنابـرایـــن تشـــخیص نهـــایی به عهـــده پزشـک مجـرّـــب اسـت. نکته دیـگر این که معـــمولا تمـــام ایــن علـایم با هم دیــده نمـــی شوند و در هر شخـصی ممـکـــن است یک یا چنـد علـــامت دیــده شود.

نکات درمــانــی و داروها

درمـــان انـــگل های گوارشـــی، هم در طبــّ جدیـــد و هم در طبّ قدیم معــمولاً به صورت موردی و تخصـــّـصی(بر اســاس نوع انـگل) صورت می گیرد. طبـیـعتاً این روش های درمانـی قابـل طرح در مقــاله ای که برای عموم نگـاشتـــه می شود نیست و در صورت طرح هم اجـرای آن برای عموم مردم سخـت اســت؛ لذا سعـــی می کنیـــم راهکــارهـــایــی را به شما ارایه کنـیم که ساده و قابـل اجـــرا و در عین حال کارآمــد و موثّـر باشـــنـد.

– مهـــم ترین نکـتــه در پیشــگـــیری و درمان بیماری های انگلـی، افــزایــش توان سیسـتــم ایمنــی بدن است.

– کاهش میـــزان مصرف غذاهــای بلـغـــم زا(یعـــنی غذاهــایی که طبع سرد و رطوبتــی دارنـد یا در بدن باعـــث این مســـالـه می شوند) از راه های مهـــم جهـــت کاهش بار انـگــلـــی روده هاســت. برخی از ایـن غذاهــا عبـارتند از:

اکـــثر لبــنــیـات به ویژه ماسـت، بســـیاری از غذاهــای مصـنوعی و کارخانـه ای، برنج، ماکارونی، بســیـــاری از میوه ها(میوه های سرد و رطوبتـــی مثل خیـار و کاهو و هنــدوانـه و … اگر به صورت افراطـی و غیـــراصولی مصــرف شوند) و …

– سیــر: سیر یک ابـرقدرت در مقــابله با انـــگل هاست. بهـــتـــرین روش برای انگل کشی، مصـــرف سیر خام اسـت. این کار را به هر نحوی که می خواهید انجام دهید و از نتــیـجه کار مطمــیــن باشــیــد. البتـــه در مورد بچّــه های کوچکتر پیـــشــنهــاد ما ایـن اســـت که دو حبه سیـــر را در یک لیوان شیر، خوب بجوشانـــیـد و با عسل شیرین کنیــد و ایـــن جوشانــده خوش طعم را قبــل از خواب به طفــل بدهـــیـــد تا کرم دفع شود.

– سرکـــه: سرکه نیز در توان انگـــل کشـی، همـــاورد سیر اســـت. پیـــشنهـــاد می کنیم که روزی 3-2 بار و هر بار 3 تا 4 قاشق غذاخوری یا مربّاخوری(بستـه به سنّ و سال و جثـــّـــه بیـمار) سرکه بخورید. بهتـــر است از سرکـه انـــگور خانــگـــی برای درمــان اســـتـفـــاده کنیـد. در صورتـی که به دلـایــلـــی مثـــل مشـــکـــلات گوارشـــی قادر به اســتــفـاده از سرکه به ایـن شکـل نیـــستـــنــد، آن را با کمـــی آب مخـلوط کنیــد. اولویت در مصرف سرکــه، ناشتـــا خوردن آن است.

یک راه ساده برای درمـان انـــگـل های گوارشی آن است که هر شب بیــســت عدد نخود آبــگوشتــی را در سرکــه، خیسانــده صبح ناشـــتـا نخودهــا و سرکه باقیمانــده را بخورید و تا ظهـر چیز دیـگری نخورید.

– پیاز: می توانــید هر شب یک پیـــاز متوسّط را رنـده کرده در یک لیوان آب، خیــســانـــده صبح ناشتــا صاف کرده و عصاره حاصـل را میل کنــیـد.

– هســـتـه مرکـّبات: اگـر مشکــل انــگـــل های گوارشـــی اذیـتــتــان می کند از ایـــن به بعـــد هسـتــه پرتـقــال های مصرفـی را دور نیـنـدازید. آنهــا را جمـع و خشک و آسـیــاب کنــیـــد و داخـل کپسول ریخـته شبی یک کپسول تا درمـــان کامـــل مصرف کنیـد.

– تخــم کدو: تخـــم کدو، دافع کرم کدوست. بزرگـسالــان می تواننــد ۵۰ تا ۱۰۰ گرم تخـــم کدو را آسیـــاب کرده با ۲۰۰ گرم عسل مخلوط و صبح ناشـــتـا یک قاشق غذاخوری میل کنــند. راه ساده تر ایـــن است که روزی یک قاشـــق غذاخوری تخم کدوی خام را خوب بجوید و میل کنـیـد. در مورد خردسـالان بهـــتــر اســـت از مغـــز تخم کدو اســـتـــفاده کنــیــد. مقـداری مغـز تازه تخم کدو را کوبیده، هم وزن آن عسل اضــافـــه و مخــلوط کنــیـد و یک قاشق چای خوری قبل از خواب به کودک بخورانیـد.

– بومادران: ایـن گیاه تلخ امــّــا بســـیار پرخــاصــیت برای دفع انواع انگـل های گوارشی مفــید اســت. مقداری از آن را آسـیاب کرده با سه برابر عسـل، مخلوط و صبح های ناشـتـــا، یک قاشق غذاخوری میـل کنـــید.

بیمـاری انـگـل, علائم انــگـل در کودکــان

بهـــتریـــن زمان مصـرف داروهای ضدّانگـل، دروقت خالـی بودن شکم اسـت

– زنــیـــان: به روشی مشــابـــه بومادران قابـــل اسـتـــفاده اسـت.

– سگـبــینــج و آنـغوزه: ایـــن دو صمـغ گیاهــی نیـــز روی انواع کرم های گوارشی تاثـــیـــر می گذارنـد. می توانیـد آنـهـا را با چند برابر عسل مخلوط و مصـرف کنیــد.

– سیــاهـدانه: سیـاهـدانـــه یک شاه داروست که تقریبــا در درمـــان هر بیمــاری کاربــرد دارد. برای دفـــع انـــگـــل های گوارشـی نیـــز آن را آسـیـاب کرده هر روز نصـف قاشق چایــخوری از آن را با دو سه قاشق غذاخوری سرکــه انــگور خانـگی مخـــلوط و میـــل کنــیــد.

نکتــه: با توجه به ایـن که خاصیت دارویی سیـاهـدانـــه پس از آسیــاب کردن رو به کاهش می رود، هربار تنــهـا به انــدازه مصـــرف چند روز از آن را آســـیاب کنـــیــد.

– برنگ کابلــی: از بهـتـــرین انگل کش هاســت. آن را آسـیاب کرده با مقــدار مساوی عسل مخـــلوط و صبـح ناشتا یا قبـــل از خواب، یک قاشق غذاخوری میــل کنــیـــد.

– آرد نخود خام: این دارو برای دفـــع انـگـــل اکسیور(کرمـــک) بسیـار کمـــک کنـــنده است. روش اســتــفـــاده به ایـــن نحو اســـت که مقداری نخود آبگوشتـــی را به صورت خشــک، آسـیاب کنــیـد(یا این که آرد نخود خام را به صورت آماده از عطاری ها تهــیــه کنــید)، سپس مقداری پنبـــه را فتیـــلـــه کرده در آب خیسـانــده در آرد نخود بغـلـــتانید تا آرد، کامـــلا به پنــبه بچســـبــد. حالـــا این پنــبـــه را شیـــاف بگـــذارید. این کار را بهـتـــر است شبــهـــا، قبل از خواب و بعـد از تخـلـیه دســـتگـــاه گوارش انجـــام دهـــیـد. راه دیـگر ایـن اســـت که آرد نخود را داخل کپسول ریخــته، کپـسول را به صورت شیاف استـــفـاده کنــید.

این کار برای افـــراد بزرگـــســـال و کودکان عیــنا قابـــل اجـراست. برای کودکـــان که ممکن است در مقـــابــل این کار مقاومت کننـد می توانیـــد در خواب شیـاف بگــذاریـد.

– نمــک: به همـان صورت که در مورد آرد نخود خام گفـتــه شد، برای درمان کرمک قابـــل اسـتــفاده است.

– صبـر زرد: داروی بســـیـــار خوب امـّـا خطـرنـــاکـی اسـت. تنـهـا به صورت موضعی و برای دفع کرمـــک می توانــیـــد به این شکل از آن اسـتفــاده کنـــیـد: صبــر زرد، نیــم تا یک گرم؛ زرده تخم مرغ(ترجیــحا محــلّی)، 1 عدد ؛ و آب نیــم گرم، 50 تا 100 گرم. ایـــن مواد را با هم مخـــلوط و تنــقیـه کنـــیـــد .

راه دیگر اسـتـفاده از صبــرزرد آن اســـت که آن را مخـلوط با ربـّ به یا ربّ سیب روی شکـــم ضماد کنـــیـــد که در این حالــت، در درمان انواع انـگــل ها مفــیــد است.

– داروهای ساده ای مانـــنـد تخـم کرفـــس، رازیــانه، زیـره(به صورت بوداده)، زنجـــبــیل، افـسنـتین، نیلوفر، پونه، نعنــاع و … هم اثـرات ضدّ انـگـــلـــی خوبی دارند. از آنـها می توانیــد به صورت دم کرده یا جوشانـــده اسـتفاده کنـیـد.

– داروهای سرد مزاج: اکــثر داروهای ضدّـانگـل، طبـیـعـــتــی بسیــار گرم دارنـــد. اگـر کســی به هر دلیـل(از جمله مزاج گرم خود)، قادر به مصــرف آنها نیســت می تواند از ایــن داروها استــفاده کنـد:

* گشــنیز: بهـــتر اســـت مخــلوط با ماســـت یا سکنـجـبــیـن یا به صورت آب پز مصــرف شود.

* سماق: آن را در آب خیسانــده تفاله اش را فشــار داده جدا کنـیـد و آب آن را میل کنــید.

* تخم خرفه، خارخـــســک و برگ درخـت هلو هم خاصــیـــت ضدّ انــگلی دارنــد و بهتر اسـت با دوغ یا آب گرم یا سکنجــبـــیـــن مصــرف شوند.

* تمـــشــک: آب آن را گرفتـه مصـــرف کنـــیــد.

چنـــد نکتــه مهـــم:

– بهـتـــریـن زمـان مصـرف داروهای ضدّــانـــگل، دروقت خالـــی بودن شکم اســت.

– اکثـــر داروهایی که مزّه تلخی دارنــد(به ویژه اگـر طبع گرمـی داشـــتـه باشند)، خاصـّیـت ضدّ انگلی هم دارنـــد.

– اگر در کنـار استـفاده از داروهای ضدّ انـگـل، داروهای مسـهل هم به بیـــمار داده شود اثـــر درمان بســیــار زیاد خواهد شد.

– بســیــاری از داروهای ضدّ انگل، می توانــنـــد اثـرات نامطلوبی روی جنـیــن داشتـه باشـند. لذا مادران باردار بایـــد حتـــمـــا با مشورت پزشک باتــحــربه نســبت به اسـتـفـاده از این داروها اقدام کنند.

– درمـان انگـل باید تا مدّتــی پس از رفـع علایـــم بالینـی ادامه پیدا کند تا تخم های انـگـــل موجود در دسـتگاه گوارش نیز نابود و دفع شوند. به نظر می رسـد سه هفـــتـه، زمـان منـــاسـبی برای اکـثـــر انـگـل هاسـت.

– چنـــان که گفتـــه شد، ملاک کفــایــت درمـــان رفـع علـائم بالــیـــنی اســـت و نه دیدن انــگل دفـع شده در مدفوع.

– بهـتر اسـت که درمــان انگل در هر خانواده به صورت دسته جمـعی انجام شود و کســانی نیــز که فاقد علــامت هستـنـــد، مدّـتی از داروهای ضدّانـــگل استفـــاده کننــد.

– به جهت تلـــخ بودن بسیاری از داروهای ضدّ انــگــل، اســتـفـــاده از آسـیـاب شده آنـــهـــا در کپسول هم می توانـــد مدّـــنظر مصرف کنندگـان باشد.

– عرقـیات ایـن داروها اگرچه اثر داروی خشک را ندارند امّــا در صورت ضرورت قابــل استـفــاده انــد.

نکــات بهداشـــتــی که در کم شدن میزان ابــتلــا به انـــگـــل ها موثّـــرنـــد:

– پرهـــیز از مصرف غذاهای بلغــم زا و رطوبتـی به ویژه در طول دوره درمـان.

– رعـــایـــت بهـداشـــت فردی ازجملـــه شســتشوی دســت ها به ویژه پس از اســـتـــفاده از توالت.

– عدم استفــاده از غذاهای خارج از خانه.

– ضدّ عفونی کردن منـــاسـب سبــزی ها: یشـنهـــاد ما ایـــن اسـت که سرکه انـگور خانــگــی را با هفــت برابـر آب رقـیـــق کرده به عنوان محـلول ضدّ عفونی اســتفــاده کنــیـد.

– استفـــادهـــ‌ از آبـ‌آشـامـیــدنی‌ سالـمــ‌ و بهـــداشتـــی.

بیمـــاری انگل, علــائم انـگـــل در کودکان

پرهیـــز از مصرف غذاهــای بلغم زا و رطوبتـــی یکی از راهـهـــای درمـــان انـگل اسـت

آیـــا منـفـــی شدن آزمـایـش انگل، رد کنـــنـــده ابـتـلـا به بیماری اســـت؟

پاسـخ ایــن سوال منفی است. آزمـایش مدفوع برای تشـخیـــص انگــل به صورت سه تایـــی انجــام می شود. چراکـــه به لحاظ علــمــی در هربــار آزمایـش، حدود سی درصد احــتـمال یافـــت شدن انگل وجود دارد و با انــجام سه باره آن، احتمـال یافتن انگـــل(در صورت وجود) به حدود صد در صد می رسـد. امـــّا با ایـــن حال به تجــربه دیـده ام که به ایـن گونه آزمـایـش ها اعتــمـــاد چنـدانــی نمی توان کرد. توصیـــه بنـــده این اسـت که اگر به وجود انــگــل گوارشی مشکوک هســتیـد یک دوره درمانـــی را انـجام دهــید. اکـثـر درمان های گفـتـه شده فاقد عارضـه مهـمـی هســتـــنــد.

نکــته 2: کپسول خالی از طریق بســیـاری از عطّـــاری ها قابـــل تهـــیه است با ایـــن حال اگر نتوانســتــید کپسول خالـــی پیدا کنـــیــد، دارو را پس از آسـیـــاب کردن با کمی عسل، مخـــلوط و به صورت خمیـــری سفت درآورده قرص های کوچکی از آن بسازیـــد و در ظرفی داخل یخـچال نگـــهداری و از آنــها استــفــاده کنیـــد.

یک راه حلـّ منـاسب دیگر

در جایـی ایــن درمــان را دیــدم و به نظـرم منـاسب آمــد امـــّــا هرگــز در مورد کودکـــان و زنــان باردار انــجـام ندهیـــد:

1- به جای نهار، یک سوپ پر از آلو و قره قروت و تخم شنبـــلیـــلــه میـــل کنـیـــد.(البتـــه انــتــظار خوشمزه بودن از آن نداشـته باشـید!)

2- به جای شام، دو قاشق غذاخوری سر صاف گل سرخ(محـمـــّــدی) پودر شده را در یک کاسه دوغ ترش ریــخـته، در آن نان خرد کرده میل کنیــد.

ایــن کار باعـث می شود که بعـــد از چنـد ساعــت، دچـــار دل پیــچه و اسهال شوید. این حالــت را تحـمل کنـــید چون علـاوه بر دفــع انگل ها، معـده را هم دبّاغی می کنـد. بهتــر است تا دو سه هفتـه و هرهـفتـــه یک بار، این درمان را تکــرار کنید. اگــر با ایــن کار دچار اسهـــال نشـدیـــد، میـزان گل سرخ را افـــزایش دهــید.

انگل های روده و راه های درمان و جلوگیری از انگل دستگاه گوراشی

نظرات کاربران (0)

دیدگاه ها بسته شده اند.